La Victoire Finale: Różnice pomiędzy wersjami

„'''La Victoire Finale'''” – francuskojęzyczna, konspiracyjna gazeta wydawana przez Biuro Informacji i Propagandy Komendy [[Obwód Grójec Armii Krajowej|Obwodu Armii Krajowej Grójec-„Głuszec”]] w latach 1941(?)–1943. Nie zachowały się jej egzemplarze.

Redaktorem gazety był szef łączności radiowej Komendy Obwodu Armii Krajowej, ppor. (potem por.) łączności, inż. chemik Andrzej Grossman (1908–1987), ps. „Żabiński”, absolwent Sorbony, w PRL profesor zwyczajny; prorektor i wieloletni kierownik Katedry Technologii Wody i Ścieków Politechniki Śląskiej w Gliwicach. W latach wojny mieszkał w majątku [[Justyna Bersonowa|Justyny Bersonowej]], w [[Boglewice|Boglewicach]] koło [[Jasieniec|Jasieńca]]. Tu dla potrzeb redakcji „[[Dzwon Polski|Dzwonu Polskiego]]” i „La Victoire Finale” prowadził nasłuch radiowy. Komunikaty radiowe uzyskane z radiostacji zachodnich (m.in. BBC) po przetłumaczeniu na język francuski, po opracowaniu redakcyjnym, sporządzeniu maszynopisu, zamieszczano w gazetce „La Victoire Finale”, powielanej w kilkudziesięciu egzemplarzach, prawdopodobnie na pierwszym piętrze gajówki w [[Osiny|Osinach]]. Tu pracował ppor. Władysław Fabiszewski („Modrzew”, „Dadźbór”), który po kilku dziesięcioleciach przypomniał sobie tytuł gazetki. Ile numerów ukazało się – nie wiadomo, być może kilkadziesiąt. Były one kolportowane wśród jeńców Francuzów i Belgów zatrudnionych w [[Góra Kalwaria|Górze Kalwarii]] w niemieckich firmach: Daimler-Benz, Adler Werke, Fleischhauser Werke (oddział koncernu Kruppa). Każda z nich zatrudniała po ok. 200 cudzoziemskich, skoszarowanych robotników, którzy naprawiali samochody i produkowali do nich części zamienne. Warsztaty naprawcze nr H.K.P. 554 znajdowały się na terenie byłych koszar I Pułku Artylerii Lekkiej Wojska Polskiego, które w czasie wojny zajmowało wojsko niemieckie. W warsztatach tych, w różnym czasie, oprócz Polaków, Francuzów; Belgów, pracowali też podobno Holendrzy i Włosi.

Wśród robotników francuskich i belgijskich w 1943 (?) przez pewien czas ukrywali się dwaj jeńcy francuscy, zbiegli z Rawy Ruskiej, których potem przejął członek Armii Krajowej z [[Góra Kalwaria|Góry Kalwarii]], Józef Chodorowski. Po kilkunastu dniach wyjechali oni z grupą urlopowiczów do Francji. Jeśli data roczna powstania pisemka, podana przez [[Henryk Świderski|Henryka Świderskiego]], na podstawie wspomnień redaktora jest pewna, to trzeba przyjąć, że było ono pierwszą w Generalnym Gubernatorstwie konspiracyjną gazetką w języku francuskim; kolejną - dwutygodnik Armii Krajowej z 1943 „L'information” przeznaczony dla jeńców w obozie w Kobierzynie pod Krakowem. Tytuł grójeckiej gazetki zdaje się wskazywać, że powstała ona nie w 1941, ale raczej później, może po zatrzymaniu wojsk niemieckich pod Stalingradem (listopad 1942). Rodzące się wątpliwości trudno będzie rozwiać do czasu odnalezienia egzemplarzy.