Nasze Pismo

„Nasze Pismo” – miesięcznik młodzieżowy Państwowego Seminarium Nauczycielskiego Męskiego w Mogielnicy Grójeckiej. Wydawała go w nakładzie 200 egzemplarzy szkolna organizacja „Bratnia Pomoc”. W latach szkolnych 1930/1931 i 1931/1932 ukazało się 18 pojedynczych i podwójnych, 12-24 stronicowych numerów w broszurowej okładce, o łącznej objętości 286 stron, formatu 26 x 17 cm. Cena pojedynczego numeru wynosiła 60-80 groszy. Nad redagowaniem gazetki czuwał polonista Sylweriusz Treugutt, ojciec Stefana, znanego później historyka literatury i krytyka teatralnego. Pierwszy numer tłoczono w „Drukarni H. Prowizor. Mogielnica”, następne – w „Drukarni Diecezjalnej w Łomży”. Miesięcznik redagowały trzyosobowe, zmieniające się zespoły:

• Wacław Pawlak (redaktor naczelny), K. Leśniewski, Wacław Woźniak;
• Aleksander Gajewski (redaktor naczelny), Stefan Kolibabski, Wacław Woźniak;
• Aleksander Gajewski (redaktor naczelny), Franciszek Szcześniak, M. Dzieciuchowicz;
• M. Dzieciuchowicz (redaktor naczelny), Stefan Lipiec, J. Dembowski;
• Leonard Pyrża (redaktor naczelny), T. Chmielewski, Henryk Kobierzycki.

Periodyk posiadał stałe elementy konstrukcyjne (schematyczne) i zmienne (operatywne). Na treść prawie każdego numeru składały się: artykuł publicystyczny, szkic literacki, opowiadanie, recenzja, sprawozdanie, czasem wiersz oraz stałe rubryki: „Kronika”, „Z czasopism szkolnych”, „Odpowiedzi Redakcji”. W miesięczniku zamieszczano więc: okolicznościowe artykuły historyczne i literackie (powstanie 1831), sprawozdania z działalności kółek zainteresowań, praktyk pedagogicznych, z uroczystości szkolnych, miejskich i powiatowych, z rozgrywek sportowych, wyniki badań pedagogicznych, ciekawostki z życia internatu, recenzje z przedstawień teatrzyku szkolnego, wspomnienia z ferii, reportaże z wycieczek, obozów, wiersze, teksty okolicznościowych przemówień, pieśni ludowych, opowieści pisane gwarą południowego Mazowsza, omówienia zawartości miesięczników wydawanych przez seminaria nauczycielskie: w Siennicy („Jutrzenka”), Radomiu („Ku Słońcu”), Marianówce („Brzask”), Łomży („Nowym Szlakiem”), Pułtusku („Błyski”), Krakowie („Nowy Świat”). W gazetce zamieszczono 48 postmodernistycznych wierszy 11 autorów. Do ciekawszych należą liryki Wacława Pawlaka (17). Szczególnie cenną publikację stanowi historia seminarium przedstawiona przez dyrektora S. Wilczyńskiego na zjeździe absolwentów, który odbył się w 1930 w związku z X-leciem szkoły. „Nasze Pismo” przestało się ukazywać wraz z rozwiązaniem Seminarium (1932).

Gazetka spełniała doniosłą rolę w życiu społeczności szkolnej. Dla uczniów była ona szkołą dziennikarstwa, forum wymiany myśli, miejscem publikacji juveniliów literackich, wyników badań pedagogicznych, a dziś stanowi ważne źródło do dziejów seminarium, dokument zainteresowań i aktywności jego uczniów.

Bibliografia

• Zdzisław Szeląg, „Nasze Pismo”, [w:] Słownik wiedzy o Grójeckiem - zeszyt pierwszy, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, 1993, s. 63–64 - na podstawie źródeł:
• Egzemplarz pisma w Bibliotece Narodowej, sygn. P. 12836/Arch.