Dziennik Rozporządzeń dla Powiatu Grójeckiego

„Dziennik Rozporządzeń dla Powiatu Grójeckiego. Kreisblatt Für Den Kreis Grojec” – pierwsze urzędowe czasopismo w Grójeckiem; dwutygodnik wydawany przez Cesarsko-Niemiecki Zarząd Powiatu Grójeckiego w celu publikowania zarządzeń regulujących różne dziedziny życia w tej jednostce administracyjnej. Od 1 października 1917 do 15 października 1918 ukazało się 29 numerów „Dziennika...” oraz „Dodatku do Dziennika...” o łącznej objętości 214 stron.

Pierwszy numer tłoczono w Drukarni Progress (Grójec, ul. Jatkowa 1), następne w Niemieckiej Drukarni Rządowej w Warszawie. Kolumny tworzyły teksty składane w języku niemieckim i polskim. Pismo pojawiało się 1. i 15. dnia każdego miesiąca.

Opublikowano w nim 288 zarządzeń, obwieszczeń, ogłoszeń. Przepisy o charakterze normatywnym zamieszczali: naczelnik powiatu i agendy powiatowe oraz jenerał gubernator warszawski. „Dziennik” winni byli prenumerować burmistrzowie, wójtowie i sołtysi, którzy zobowiązani zostali do wykładania go do ogólnego użytku w lokalach urzędowania. Ponadto naczelnik powiatu (kpt. von Troth) polecał zamawianie „Dziennika” przez osoby prywatne i korporacje. Przekonywał, iż znajomość treści pisma pozwoli uniknąć kar za wykroczenia przeciw rozporządzeniom. Cena kwartalna prenumeraty wynosiła 2 marki, pojedynczego egzemplarza 30 fenigów.

„Dziennik”, zgodnie ze swym przeznaczeniem nie ogłaszał nieurzędowego serwisu informacyjnego, nie publikował nowin i dyskusji politycznych, nie zamieszczał publikacji krytykujących działalność okupacyjnych władz administracyjnych. Drukowano wyłącznie przepisy związane z potrzebami władz administracyjnych. Obwieszczenia dotyczyły np. sekwestru wyrobów tkackich, przesyłania do Rosji kart pocztowych, listów zwykłych i poleconych (otworzonych). Zamieszczano listy gończe ze zbiegłymi z aresztu złodziejami koni m.in. z Głuchowa, Błędowa, Grójca. W każdym z przypadków podawano rysopisy i przybliżony wiek.

W dziale „Ogłoszenia” informowano o skradzionych, zagubionych i odnalezionych paszportach (bardzo dużo!). Publikowano nazwiska skazanych na śmierć, nazwiska upoważnionych do badania mięsa.

Zarządzenia dotyczyły poboru podatków m.in. od psów, zakładania i utrzymywania studni, konserwacji dróg i mostów, handlu produktami rolnymi, higieny prowadzenia piekarń i godzin ich otwarcia (od 6 rano do 7 wieczorem), szczepień przeciw ospie, wysokości maksymalnych cen zbóż, przymusowego sprzedawania bydła, informowano o miejscach skupu dostaw. W nr 25 podano wiadomość, że na posiedzeniu Komisji Gospodarczej do Komisji Rozjemczej wybrano: jako przedstawicieli większej własności ziemskiej Zygmunta Domańskiego z Jasieńca i Stanisława Czekańskiego z Kośmina; reprezentantami drobnej własności zostali: Aleksander Zarzycki z Jazgarzewa a zastępcą jego gospodarz – Antoni Małuj z Grząd. Z „Dziennika” można się dowiedzieć, że koło Góry Kalwarii otwarto przytułek dla sierot z całego powiatu.

„Dziennik” stanowi ważne źródło dla dziejów powiatu grójeckiego w latach okupacji niemieckiej (1915–1918). Znajduje się w nim trochę informacji potrzebnych do rekonstrukcji biografii lokalnych działaczy społecznych i gospodarczych.

Bibliografia

• Zdzisław Szeląg, „Dziennik Rozporządzeń dla Powiatu Grójeckiego. Kreisblatt Für Den Kreis Grojec”, [w:] Słownik wiedzy o Grójeckiem – zeszyt piąty, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - Oddział w Grójcu, Grójec 1996, s. 23-25, na podstawie źródeł:
• Biblioteka Narodowa, sygn. 95205/Kraś.