1806
edycji
Ośrodek III ZWZ-AK Góra Kalwaria: Różnice pomiędzy wersjami
brak opisu edycji
(Utworzono nową stronę "'''Ośrodek III ZWZ-AK Góra Kalwaria''' – jeden z dziewięciu lokalnych ośrodków najpierw Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej na terenie Obwodu Grójec-„Głuszec”, obejmujący teren wokół Góry Kalwarii. == Historia == Już w ciągu listopada i grudnia 1939 powstały w Górze Kalwarii zawiązki trzech organizacji podziemnych: Służba Zwycięstwu…") |
Nie podano opisu zmian |
||
| Linia 13: | Linia 13: | ||
* kwatermistrz: ppor. Cyryl Nagórski („Lot”) od grudnia 1941 roku; | * kwatermistrz: ppor. Cyryl Nagórski („Lot”) od grudnia 1941 roku; | ||
* łączność: por. łączn. rez. Franciszek Sławiński („Puchacz”) od grudnia 1941 roku; | * łączność: por. łączn. rez. Franciszek Sławiński („Puchacz”) od grudnia 1941 roku; | ||
* BIP: st. strz. z cenz. Czesław Leśniewski („Kier”) od marca 1941 roku; | * Biuro Informacji i Propagandy (BIP): st. strz. z cenz. Czesław Leśniewski („Kier”) od marca 1941 roku; | ||
* WSOP: sierż. Józef Latko („Grzmot”); | * Wojskowa Służba Ochrony Powstania (WSOP): sierż. Józef Latko („Grzmot”); | ||
* WSK: Łucja Morawińska („Mora”), podlegała jej sekcja łączności i kolportażu, sanitarna, pomocy społecznej oraz sprawy związane z tajnym nauczaniem. | * Wojskowa Służba Kobiet (WSK): Łucja Morawińska („Mora”), podlegała jej sekcja łączności i kolportażu, sanitarna, pomocy społecznej oraz sprawy związane z tajnym nauczaniem. | ||
W Ośrodku II powstały następujące plutony bojowe: | W Ośrodku II powstały następujące plutony bojowe: | ||
| Linia 104: | Linia 104: | ||
W dawnych warsztatach i hangarach 1. pułku artylerii najcięższej Wojska Polskiego, który do września 1939 roku stacjonował w [[Góra Kalwaria|Górze Kalwarii]], zorganizowali Niemcy warsztaty remontowe i naprawcze taboru transportowego Heereskraftfahrpark (HKP) 554. Zostali w nich zatrudnieni Belgowie, Holendrzy, Francuzi, Hiszpanie i Włosi oraz grupa polskich mechaników samochodowych z Góry Kalwarii i okolicy w liczbie około 600 osób. Nadzór techniczny prowadziły trzy specjalistyczne firmy niemieckie: Steyer, Deimler-Benz i Fleischuhuer, które w dawnych hangarach przeprowadzały remonty karoserii i podwozi, a w warsztatach – silników samochodowych. Liczba dokonywanych napraw została znacznie zwiększona po agresji Niemiec na ZSRR w czerwcu 1941 roku. Na polecenie miejscowej komórki wywiadu ZWZ powstała w HKP 554 w końcu 1941 roku kilkunastoosobowa grupa wywiadowczo-sabotażowa złożona z zatrudnionych tam Polaków. Tworzyli ją m.in.: plut. Stefan Barszcz („Karny”), st. strz. Stanisław Ziemiński („Sęp II”), Mieczysław Gajek („Rdzeń”), Stanisław Janiszewski („Wiewiórka”). | W dawnych warsztatach i hangarach 1. pułku artylerii najcięższej Wojska Polskiego, który do września 1939 roku stacjonował w [[Góra Kalwaria|Górze Kalwarii]], zorganizowali Niemcy warsztaty remontowe i naprawcze taboru transportowego Heereskraftfahrpark (HKP) 554. Zostali w nich zatrudnieni Belgowie, Holendrzy, Francuzi, Hiszpanie i Włosi oraz grupa polskich mechaników samochodowych z Góry Kalwarii i okolicy w liczbie około 600 osób. Nadzór techniczny prowadziły trzy specjalistyczne firmy niemieckie: Steyer, Deimler-Benz i Fleischuhuer, które w dawnych hangarach przeprowadzały remonty karoserii i podwozi, a w warsztatach – silników samochodowych. Liczba dokonywanych napraw została znacznie zwiększona po agresji Niemiec na ZSRR w czerwcu 1941 roku. Na polecenie miejscowej komórki wywiadu ZWZ powstała w HKP 554 w końcu 1941 roku kilkunastoosobowa grupa wywiadowczo-sabotażowa złożona z zatrudnionych tam Polaków. Tworzyli ją m.in.: plut. Stefan Barszcz („Karny”), st. strz. Stanisław Ziemiński („Sęp II”), Mieczysław Gajek („Rdzeń”), Stanisław Janiszewski („Wiewiórka”). | ||
Polscy robotnicy dostarczali robotnikom cudzoziemskim podziemny biuletyn informacyjny | Polscy robotnicy dostarczali robotnikom cudzoziemskim podziemny biuletyn informacyjny „[[La Victoire Finale]]”, wydawany przez komórkę Biura Informacji i Propagandy w [[Grójec|Grójcu]], oraz podrzucali Niemcom prasę „enową”<ref>Tzn. wydawaną w ramach „akcji N” – akcji propagandowej w zakresie dywersji psychologicznej, prowadzonej wśród Niemców przez polskie organizacje konspiracyjne.</ref>. W pracy stosowano zasadę: ''dla szkopa pracuj źle i wolniej od żółwia''. W czasie nieobecności Niemców w warsztatach wykonywano na własny użytek z wojskowych materiałów takie przedmioty jak: grzebienie, zapalniczki, obrączki, lampy karbidowe, żelazka do prasowania. Kradziono, również przy pomocy robotników obcokrajowców, narzędzia, opony i dętki, które chętnie kupowali okoliczni rolnicy. Pod koniec okupacji większość rolników posiadała wozy konne ogumione, a wiele warsztatów mechanicznych posługiwało się narzędziami pochodzącymi z HKP 554. Przedłużano czas remontu pojazdów. Rozmyślnie niszczono park maszynowy, narzędzia, części zamienne, a także wmontowywano zespoły uszkodzone lub mało sprawne. Stały spadek wydajności, pogorszenie się jakości napraw, kradzieże narzędzi i części samochodowych spowodowały przejęcie nadzoru nad pracą warsztatów przez formacje policyjne SS. | ||
Inną zorganizowaną formą sabotażu było niszczenie napowietrznych i kablowych linii telekomunikacyjnych. Koncentrowano się na niszczeniu kabli miejskich, co dezorganizowało łączność zarówno wewnętrzną, jak i tranzytową. Uszkadzano też ważne dla wroga linie biegnące do Warszawy i Grójca oraz w kierunku wschodnim: | Inną zorganizowaną formą sabotażu było niszczenie napowietrznych i kablowych linii telekomunikacyjnych. Koncentrowano się na niszczeniu kabli miejskich, co dezorganizowało łączność zarówno wewnętrzną, jak i tranzytową. Uszkadzano też ważne dla wroga linie biegnące do Warszawy i Grójca oraz w kierunku wschodnim: | ||