Organizacja Syjonistów Rewizjonistów (Brit Hozohar). Oddział w Grójcu
Organizacja Syjonistów Rewizjonistów (Brit Hozohar). Oddział w Grójcu – partia polityczna (założona w roku 1925), której statut krajowy uchwalony został 30 czerwca 1932. Była ona frakcją Światowej Organizacji Syjonistycznej. Organizacja Syjonistów Rewizjonistów w Polsce (OSR) dążyła do skupienia wszystkich Żydów w celu budowy państwa żydowskiego w Palestynie (po obu stronach rzeki Jordan). Dla realizacji tego celu powołała młodzieżową przybudówkę Betar. W 1933 (?) w Organizacji Syjonistów Rewizjonistów doszło do rozłamu na OSR prawicową z D. Wdowińskim na czele, popierającą Włodzimierza Żabotyńskiego (1880-1940), krytykującego proarabską politykę brytyjską, żądającego szybkiej, masowej imigracji Żydów do Palestyny, osadnictwa w Transjordanii oraz na OSR – Demokratów, później Stronnictwo Państwa Żydowskiego z Jakubem Kahanem.
W roku 1935 większość Organizacji Syjonistów Rewizjonistów z Żabotyńskim na czele wystąpiła ze Światowej Organizacji Syjonistycznej i w 1935 na Kongresie Założycielskim w Wiedniu powołała Nową Organizację Syjonistyczną. W latach 1938-1939 rząd polski, skrycie przed Brytyjczykami, udzielał jej pomocy w szkoleniu wojskowym, ułatwiał nielegalną imigrację.
Kiedy w Grójcu powstał oddział Organizacji Syjonistów Rewizjonistów, kto był jego założycielem, gdzie mieściła się siedziba, jak był liczny, jaki miał skład socjalny, na razie nie ustalono.
Ślad istnienia oddziału zachował się w korespondencji K. Łęgi z Grójca do redakcji tygodnika Organizacji Syjonistów Rewizjonistów „Trybuna Narodowa”. W numerze 37 z 18 września 1936 r. poinformował on czytelników:
„W sobotę 29 sierpnia 1936 r. odbyło się uroczyste zgromadzenie „Hozoharu” ku czci 19-lecia Legionu żydowskiego. Przemówienie wygłosił tow. mgr L. Nabożny i M. Ostwind. Również został wybrany nowy zarząd „Hozoharu” w osobach: mgr L. Nabożny, M. Ostwind, [rymarz] E[liasz] Hoch i Sz[lama] Rotbard. Pierwszą akcją nowego zarządu jest proklamowanie akcji Igeret i reorganizacja Komisji Keren Tel Chaj. Betar został ostatnio zreorganizowany”.
Bibliografia
- Wanda Szeląg, Organizacja Syjonistów Rewizjonistów (Brit Hozohar). Oddział w Grójcu, [w:] Żydzi w Grójeckiem. Słownik: historia, kultura, gospodarka, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, Grójec 2007, s. 61-62 – na podstawie źródeł:
- Statut Stowarzyszenia p.n. Organizacja Syjonistów Rewizjonistów w Polsce Hozohar, Warszawa 1932;
- K. Łęga, Listy z kraju. Grójec, „Trybuna Narodowa”. Tygodnik. Organ Rewizjonizmu Syjonistycznego R. 3: 1936, nr 37: 18 września, s. 8.