Belsk Duży

Belsk Duży – wieś, leżąca 6 km na południowy zachód od Grójca, nad rzeczką Kraską. Siedziba gminy Belsk Duży.

Ma znakomite położenie komunikacyjne. Tędy przechodzi droga wojewódzka nr 728 na Końskie i droga powiatowa Lewiczyn–Sadków Szlachecki, stąd wychodzi droga wojewódzka nr 725 prowadząca do Rawy Mazowieckiej.

Pierwotnie było tu Belsko. W XVI w. miejscowość podzieliła się na Belsko Stare, Belsko Wielkie i Belsko Małe. W XVIII w. Belsko Stare przekształciło się w Starą Wieś, a Belsko Małe w Małą Wieś. Został sam Belsk, który z kolei po 1870 r. podzielił się na Belsk Duży i Belsk Mały.

Belsk Duży, jak czytamy na obelisku ustawionym przed remizą strażacką, to kolebka ruchu ludowego i społecznego na ziemi grójeckiej. Ojcem chłopskiego oświecenia był mieszkający tu w latach 1896–1908 Tomasz Nocznicki (1862–1944), pisarz i publicysta chłopski, wybitny działacz radykalnego ruchu ludowego.

W XX wieku zbudowano drogi, mleczarnię, szkoły, sklepy, ośrodek zdrowia, remizę, siedzibę Banku Spółdzielczego. Na początku XIX wieku we wsi wyrabiano sukno, teraz królują tu sadownictwo, przetwórstwo owocowe i przemysł spożywczy.

We wsi znajduje się kościół pw. Świętej Trójcy, zbudowany w latach 1776–1779. Fundatorem został wojewoda rawski Bazyli Walicki (zm. 1802) h. Łada.

Król Stanisław August Poniatowski uznał, że belski przybytek jest piękną architekturą wymurowany, i różnemi gustownemi malowidłami alfresco ozdobiony. Władysław Reymont docenił smukłość i urodę bryły architektonicznej. Świątynię rozbudowano w latach 1935–1936 za czasów proboszcza ks. Józefa Żółtka, według projektu Jana Koszyc-Witkiewicza.