Władysław Trojanowski

Władysław Trojanowski (ur. 21 stycznia 1912 w Magierowej Woli, zm. 7 lutego 1980 w Warszawie) – aktor.

Życiorys

Urodził się 21 stycznia 1912 w Magierowej Woli koło Warki, jako syn robotnika Władysława i Anieli ze Zwierzyńskich. Od 1913 wychowywał się w Warszawie i tu ukończył sześć klas gimnazjum typu matematyczno-przyrodniczego, a potem odbył trzyletnią praktykę ślusarza narzędziowego w zakładzie Władysława Paschalskiego. W latach 1931–1933 pracował jako ślusarz w przedsiębiorstwie „Skoda”, a po odbyciu służby wojskowej w 1. pułku lotniczym (1933–1935), jako traser w firmie „Perkun” (1935-1937), następnie był ślusarzem w komunikacji miejskiej w Warszawie (1937–1944). W 1939 ukończył kurs pilotażu szybowcowego i motorowego. W latach 1932–1944 był członkiem Towarzystwa Miłośników Sceny przy MPK. Po upadku powstania warszawskiego znalazł się w obozie w Pruszkowie, skąd zbiegł i ukrywał się we wsi Wolica (powiat Opoczno).

W lutym 1945 powrócił do Warszawy i zgłosił się do wojska (19 lutego 1945) i do demobilizacji (6 października 1945) grał w teatrze wojskowym. W 1946 odbył kolejny kurs pilotażu w Aeroklubie w Gdańsku. Po powrocie do Warszawy, od 24 marca 1947 do 31 sierpnia 1948 pracował w Miejskich Teatrach Dramatycznych w Warszawie, ale jego nazwiska na afiszach teatralnych nie znaleziono.

W sezonie 1948/1949 występował w Teatrze im. Jaracza w Olsztynie. 8 lipca 1949 przed Centralną Komisją Egzaminacyjną w Poznaniu złożył eksternistyczny egzamin aktorski i zaangażowany został do miejscowego Państwowego Teatru Polskiego (1949/1950); pod koniec sezonu przeniósł się do Teatru Powszechnego w Warszawie, w którym występował do końca 1951 roku. W latach 1952–1953 był aktorem Teatru Ziemi Opolskiej w Opolu, a w następnych sezonach: w Teatrze im. Bogusławskiego w Kaliszu (1954/1955), w Teatrze Młodej Warszawy (1955/1956); przez rok pracował w Państwowym Przedsiębiorstwie Imprez Estradowych (1956/1957). W sezonie 1957/1958 i 1958/1959 grał w Teatrze im. Węgierki w Białymstoku, w następnym (1959/1960) w Teatrze Klasycznym w Warszawie (nie był członkiem zespołu).

W 1960 roku opuścił Warszawę i występował w Bałtyckim Teatrze Dramatycznym w Koszalinie (1960/1961), Teatrze im. Siemaszkowej w Rzeszowie (1961–1967), Teatrze im. Fredry w Gnieźnie (1967–1973), od 1973 do końca życia w Teatrze im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim.

W ciągu ponad 30 lat aktywności zawodowej grał kilkadziesiąt ról teatralnych, a w tym m.in.:

• Kapelmistrza (Wsiewołod Wiszniewski, Tragedia optymistyczna, premiera 1960);
• Kurtysa (Wiliam Szekspir, Poskromienie złośnicy, premiera 19 stycznia 1961);
• Sierżanta (Pedro Calderon de la Barca, Alkad z Zalemei, premiera 25 grudnia 1961);
• Oficera gwardii (Molier, Świętoszek, premiera 10 stycznia 1963);
• Kapitana (Wiliam Szekspir, Burza, premiera 19 kwietnia 1963);
• Kozaka (Julian Ursyn Niemcewicz, Powrót posła, premiera 30 listopada 1963);
• Sierżanta (Władysław Orłowski, Jutro Berlin, premiera 22 lipca 1964);
• Strażnika (Carlo Goldoni, Bliźniaki z Wenecji, premiera 13 lutego 1965);
• Gajowego I (Wojciech Bogusławski, Henryk VI na łowach, premiera 28 sierpnia 1965);
• Świętosza (Juliusz Słowacki, Dramat bez tytułu, premiera 10 grudnia 1965),
• Hieronima (Peter Zvon, Bal pożegnalny, premiera 12 lutego 1966);
• Józefowego brata, Smółkę (Mikołaj Rej z Nagłowic, Żywot Jozepha, premiera 20 lipca 1966);
• Anzelma (Leon Kruczkowski, Pierwszy dzień wolności, premiera 17 listopada 1973);
• Pana Gdańskiego (Aleksander Fredro, Ożenić się nie mogę, premiera 21 kwietnia 1974);
• Ojca Joanny (Stanisław Grochowiak, Karabiny, premiera 8 grudnia 1974);
• Burmistrza (Federico Lorca Garcia, Czarująca szewcowa, premiera 3 lutego 1975);
• Administratora domu (Władimir Majakowski, Łaźnia, premiera 4 maja 1975);
• Ojca Pana Młodego (Bertold Brecht, Wesele drobnomieszczańskie, premiera 11 grudnia 1976);
• Maga I, Starca, Pana V (Juliusz Słowacki, Balladyna, premiera 15 lutego 1977);
• Kierdeliona (Stanisław Ignacy Witkiewicz, Jan Maciej Karol Wścieklica, premiera 23 kwietnia 1977);
• Spawacza (Aleksander Gelman, Protokół z pewnego zebrania partyjnego, premiera 26 kwietnia 1977);
• Dęba (Václáv Čtvrtek, Przygody rozbójnika Rumcajsa, premiera 1 października 1977);
• Clocharda (Stanisław Grochowiak, Dulle Griet, premiera 14 stycznia 1978);
• Woźnego (Jan Paweł Gawlik, Egzamin, premiera 4 marca 1978).

W 1978 wyróżniony został odznaką „Za Zasługi dla Województwa Gorzowskiego”. 15 grudnia 1950 ożenił się z Janiną Zuzanną Miechowiak. Zmarł bezpotomnie 7 lutego 1980 w Warszawie.

Bibliografia

• Wanda Szeląg, Trojanowski Władysław, [w:] Słownik wiedzy o Grójeckiem – zeszyt dziewiąty, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, 2000, s. 121-123 – na podstawie źródeł:
• Urząd Stanu Cywilnego w Warce: Księga urodzin, małżeństw i zgonów parafii Ostrołęka k. Warki 1912, poz. 6;
• Materiały archiwalne: Ankieta personalna, własnoręcznie napisany życiorys oraz kserokopie materiałów drukowanych zebranych przez Danutę Zielińską (z Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Gorzowie Wielkopolskim), w Teatrze im. Juliusza Osterwy oraz w Bibliotece Wojewódzkiej w Gorzowie Wielkopolskim;
• Kserokopie dokumentów i materiałów drukowanych zebranych przez Teresę Matejko z Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. Joachima Lelewela w Koszalinie oraz Barbarę Chmurę z Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej w Rzeszowie;
• Almanach Sceny Polskiej Sezony 1949/1950 – 1979/1980;
• XV lat BTD (Bałtyckiego Teatru Dramatycznego im. Juliusza Słowackiego, Koszalin-Słupsk 1974, s. 54-59;
• Ami, Nowe premiery, „Nadodrze” 1974, nr 4, s. 8; nr 11, s. 9-10;
• Irena Adamczuk, Wesele ze stripteasem, „Nadodrze” 1976, nr 25/26, s. 19;
• XXV lat Bałtyckiego Teatru Dramatycznego im. Juliusza Słowackiego, Koszalin 1979, s. 33;
• Irena Keuner, Zmarli, „Teatr” 1980, nr 6, s. 25;
• Słownik biograficzny teatru polskiego 1900–1980, Warszawa 1994, t. 2, s. 724. Tu w zasadzie brak biografii.