Franciszek Ziemięcki

Franciszek Ziemięcki (ur. 1760 w Trzylatkowie, zm. 17 stycznia 1840 w Warszawie) – adwokat, znawca dawnego prawa polskiego.

Urodził się w Trzylatkowie pod Grójcem, w ówczesnym powiecie czerskim. Był synem drobnego szlachcica, Franciszka. Po ukończeniu szkół jezuickich i odbyciu praktyki palestranckiej (wówczas w Polsce nie było wyższej szkoły nauk prawnych), w 1788 został mecenasem przy Trybunale w Piotrkowie i jednocześnie komornikiem granicznym Ziemi Wieluńskiej. Urząd ten pełnił do końca istnienia I Rzeczypospolitej. W Księstwie Warszawskim był mecenasem przy sądzie apelacyjnym (od 1807), w Królestwie Polskim zaś (od 1815) adwokatem Sądu Najwyższej Instancji. W procesie karnym podchorążych w 1831 bronił Fortunata Wielobyckiego. Praktykę adwokacką wykonywał do ostatnich dni swego życia. Pięć jego mów obrończych opublikowane zostało w oddzielnych broszurach.

Cieszył się zasłużoną opinią znakomitego prawnika, uznawany był też za autorytet w zakresie dawnej procedury sądowej, stosowanej w I Rzeczypospolitej. Opracował obszerną rozprawę „Zbiór formalności prawnych do postępowania w sądach każdej instancji niegdyś Rzeczypospolitej Polskiej używanych, dla porównania ich z teraźniejszym ułożony”. Praca ta kiedyś znajdowała się w aktach byłej Deputacji Prawodawczej w Petersburgu. Jak dotąd nie została odszukana i wydana. Wiedzę i zdolności prawnicze Ziemięckiego wysoko cenił prezes Sądu Apelacyjnego, znakomity prawnik, Onufry Wyczechowski, czemu dał wyraz w sprawozdaniu za 1836 rok. Obszerny jego fragment przytoczył w swym Pamiętniku K. W. Wójcicki. Świadczy on również, że Ziemięcki przywiązany był do stroju polskiego, chadzał „w kontuszu i żupanie, w sutym słuckim pasie”.

Nazwisko jego żony nie jest dotąd znane. Miał z nią trzy córki, które przeżył oraz syna Antoniego, cenionego później malarza, którego żoną była Eleonora z Gagatkiewiczów (ur. w Jasieńcu k. Grójca), znana swego czasu filozofka, publicystka i tłumaczka.

Ziemięcki zmarł 17 stycznia 1840 w Warszawie, pochowany został w mogile ziemnej na Cmentarzu Powązkowskim, w pobliżu grobu Cypriana Godebskiego.

Bibliografia

  • Piotr Kucharski, Ziemięcki Franciszek, [w:] Słownik wiedzy o Grójeckiem – zeszyt drugi, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, 1994, s. 103-104 – na podstawie źródeł:
  • A. Suligowski, Bibliografia prawnicza polska XIX i XX wieku, Warszawa 1911, poz. 584-588, 2136;
  • K. W. Wójcicki, Pamiętniki dziecka Warszawy i inne wspomnienia warszawskie, wybrał J. W. Gomulicki, oprac. Z. Lewinówna, wstęp Marii Grabowskiej, Warszawa 1974, t. 1, s. 98, 355, 478, t. 2, s. 170-172, 175-176, 457, 546;
  • S. Szenic, Cmentarz Powązkowski 1790-1850. Zmarli i ich rodziny, Warszawa 1979, s. 305;
  • J. Saski, Ziemięcki Franciszek, [w:] Słownik biograficzny adwokatów polskich S-Z, Warszawa 1983, t. 1, s. 512-513.