Tekst źródłowy strony Słoń a sprawa grójecka

'''Słoń a sprawa grójecka''' - strona doszukująca się w każdej sprawie związków z ziemią grójecką.

== Kultura ==

=== Literatura ===

=== Muzyka ===

* W piosence Agnieszki Osieckiej z 1982 roku pt. „Mława” znajdują się nawiązania do Grójca.

=== Film ===

* W polskim przedwojennym filmie pt. „Przez łzy do szczęścia” w reżyserii Jana Fethke znajduje się dziesięciosekundowe ujęcie [[Plac Wolności w Grójcu|grójeckiego rynku]] w filmie. Film realizowany był latem 1939 roku, lecz swoją premierę miał dopiero w roku 1941, już w czasie niemieckiej okupacji. Już w dwóch pierwszych ujęciach [[Grójec]] „gra” fikcyjne miasteczko Zasielsk. Doskonale widoczny jest na nich cały rynek.
* W Grójcu realizowane były ujęcia do filmu pt. „Skrzypce Rotszylda” z 1988 roku w reżyserii Ewy Bilińskiej.
* Przy produkcji filmu „Wesele” z 2004 roku w reżyserii Wojciecha Smarzowskiego za plenery posłużyły m.in. miejscowości [[Pieczyska]], [[Gościeńczyce]] i [[Grójec]].
* Zdjęcia do polskiego serialu komediowego „Emigracja XD” stacji CANAL+ zdjęcia były realizowane m.in. na grójeckim rynku ([[Plac Wolności w Grójcu|Plac Wolności]]), efekt końcowy można dostrzec w odcinku 1 (cały odcinek dostępny na https://www.youtube.com/watch?v=CW2q1s1BMtU).
* Tematy związane z okolicami Grójca przewijały się wielokrotnie w Polskiej Kronice Filmowej:
** wydanie 57/51A (o przywarach mieszkańców Grójca, wizyta ekipy filmowej na rynku w Grójcu)
** wydanie 62/21B (o uprawie tulipanów w [[Pawłowice|Pawłowicach]] koło [[Mogielnica|Mogielnicy]])
** wydanie 67/21A (o [[Święto Kwitnących Jabłoni|Święcie Kwitnących Jabłoni]] w [[Grójec|Grójcu]])
** wydanie 71/09B (o przedłużającej się budowie hali produkcyjnej w Fabryce Foteli Samochodowych w Grójcu)
** wydanie 76/12B (o Zakładach Tapicerki Samochodowej w Grójcu)
** wydanie 78/33A (o żniwach w gminach [[Gmina Mogielnica|Mogielnica]] i [[Gmina Nowe Miasto nad Pilicą|Nowe Miasto nad Pilicą]])
** wydanie 87/42 (o Zakładach Przemysłu Owocowo-Warzywnego w [[Tarczyn|Tarczynie]])
** wydanie 94/45 (o giełdzie samochodowej w [[Słomczyn|Słomczynie]])

== Pozostałe ==

=== Przysłowia ===
Nazwa miasta [[Grójec|Grójca]] pojawia się w wielu przysłowiach i wyrażeniach przysłowiowych:

* w 1855 zanotowano – „Grają, jak Żydzi z Grójca” ([[Orkiestra Żydowska w Grójcu]]); 
* w 1857 – „Od Grójca ja parobeczek, nie mam szczęścia do dzieweczek”;
* 1886 – „Grójecki byk” (ociężały, nierozgarnięty, głupi, tęgi mężczyzna);
* 1947 – „Taki bajer to na Grójec” (takie próby nabierania, kłamstwa, schlebiania, taka blaga może uszłaby w Grójcu, ale nie tu), „Grójeckie bajery” (gadanina, blagowanie, zmyślanie), „Ćwok z Grójca” (gbur, gnojek);
* 1957 – „Nie bądź z Grójca” (nie bądź głupi, naiwny, tępy); „Czyś pan z Grójca przyjechał?” (tzn. z miasta głupców; „O! Święta Trójca, coś pani z Grójca? // Bez różnicy, ja z Mogielnicy”; „O, Święto Trójca, i jo tyż z Grójca”.

Wszystkie przytoczone tu przysłowia i wyrażenia przysłowiowe mają charakter negatywny i lokalny. Większość z nich prawdopodobnie powstała w [[Warszawa|Warszawie]], z którą Grójec miał i ma wielowiekowe, wielostronne różnego rodzaju kontakty i związki. Po 1945 roku za sprawą Wiecha (Stefana Wiecheckiego) Grójec awansował do rangi mazowieckiego Pacanowa. Mieszkańcy stolicy patrzyli i patrzą z góry na mieszkańców małego, podstołecznego miasteczka. Niektóre przysłowia i wyrażenia ujawniają nie tyle głupotę, naiwność, co życiowy spryt i zaradność grójczan.

=== Kosmos ===

* Krater uderzeniowy na powierzchni Marsa o średnicy 37,31 km nosi nazwę Grójec. Nadana w 1976 nazwa nawiązuje do nazwy polskiego miasta Grójec.

== Bibliografia ==

* [[Zdzisław Szeląg]], ''Grójec w przysłowiach i wyrażeniach przysłowiowych'', [w:] ''Słownik wiedzy o Grójeckiem - zeszyt czwarty'', Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, 1996, s. 77–84 – na podstawie źródeł:
* T. Lipiński, ''Przysłowia i wyrażenia od miast i wsi'', „Biblioteka Warszawska” 1832 IV, s. 236-274; 
* A. W. Darowski, ''Przysłowia polskie odnoszące się do nazw szlacheckich i miejscowości'', Poznań 1874, s. 135;
* Wiech, ''Cafe pod minogą'', Katowice 1950, s. 126;
* O. Kolberg, ''Dzieła wszystkie'', Warszawa 1960, t. 1, s. 410, t. 19, s. 118;
* S. Świrko, ''Mazowsze w przysłowiach'', „Literatura Ludowa” 1960, nr 1, s. 19-26;
* ''Nowa księga przysłów i wyrażeń przysłowiowych polskich''. W oparciu o dzieło Samuela Adalberga oprac. zespół red. pod red. Juliana Krzyżanowskiego, Warszawa 1969, t. 1, s. 749;
* W. Kopaliński, ''Słownik mitów i tradycji kultury'', Warszawa 1985, hasła: Grójec, s. 341, Pacanów; s. 815.