Biuletyn Informacyjny Komitetu Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej

„Biuletyn Informacyjny Komitetu Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej” – pozacenzuralna, nieregularna gazetka Komitetu Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej, publikująca komunikaty, apele, oświadczenia, listy, informująca o jego działalności i polityce rolnej państwa. Powielano ją początkowo na urządzeniu pochodzenia czeskiego w Zbroszy Dużej. Decyzję o jej wydawaniu podjęto we wrześniu 1978. Od października 1978 do sierpnia 1980 odbito co najmniej osiemnaście 6-10 stronicowych numerów, o łącznej objętości ponad 100 stron, formatu A4 (30 x 21,5 cm) i jednorazowym nakładzie około 300 egzemplarzy. „Biuletyn” redagowali: Anna Górska ze Zbroszy Dużej, Marian Piotrowski z Karolina (gmina Promna), Bronisław Wrzesień z Olszam. Czy był to stały zespół zajmujący się wydawaniem „Biuletynu”, nie udało się ustalić. Jak dotąd, żadna większa biblioteka w Polsce nie posiada kompletu „Biuletynu”. Egzemplarze jego rozproszone są po wielu polskich i zagranicznych bibliotekach. Każda z nich posiada od jednego do kilku numerów; często tych samych, co inne biblioteki. Zapoznanie się z kompletem „Biuletynu” na razie nie jest łatwe. Lektura dostępnych numerów wskazuje, że w pierwszym numerze pisma (sierpień-wrzesień 1978) opublikowano „Rezolucję rolników grójeckich o powołaniu KSChZG”: w 3 (6) z 1979 poinformowano o represjach Służby Bezpieczeństwa (SB) wobec niektórych członków Komitetu, o trudnościach w dojeżdżaniu dzieci do szkół zbiorczych: w 8 (11) z tego roku zamieszczono „Apel do wszystkich polskich chłopów w pierwszą rocznicę powstania KSChZG”: w 11 (14) z grudnia 1979 przedrukowano fragment wiersza Stanisława Balińskiego Kolęda warszawska 1939 zaczynającego się od słów „O Matko, odłóż dzień Narodzenia // Na inny czas”, Bożonarodzeniową odezwę KSChZG, komunikat z 8 grudnia 1979 informujący o kolejnym wykładzie Uniwersytetu Ludowego, notkę zatytułowaną „Chcesz głodować, idź głosować”, fragment artykułu z gazetki „Robotnik” (nr 38/39) z 5 października 1979. Piątą stronę zakończono hasłem złożonym wersalikiem umieszczonym między dwoma liniami „Nie zbijaj bąków! Przeczytaj numer jeszcze raz. Najlepiej na głos”.

W nocy z 31 stycznia na 1 lutego 1980 Służba Bezpieczeństwa przeprowadziła (bez świadków) rewizję na plebanii oraz w pomieszczeniach kościelnych, podczas której skonfiskowano m.in. powielacz, pozacenzuralne wydawnictwa, w tym egzemplarze „Biuletynu”, 51 ryz papieru. 11 lutego 1980 KSChZG podjął szereg decyzji, w tym m.in. postanowiono nabyć nowy powielacz oraz zwiększyć nakład „Biuletynu”. Do jakiej wysokości na razie nie udało się ustalić.

Publikowane komunikaty, apele, oświadczenia przedrukowywała nielegalna, pozacenzuralna prasa, m.in. „Gazeta Ludowa”, „Gospodarz”, „Placówka” (np. 1979 nr 11, odczytywano je lub referowano w Radiu Wolna Europa, BBC, France Internationale, Głosu Ameryki, Deutsche Welle, dziennikarze wykorzystywali je przy opracowywaniu większych artykułów publikowanych w polskiej, emigracyjnej i obcojęzycznej prasie.

5 marca 1981 przedstawiciele kół Solidarności Wiejskiej postanowili wydawać dla potrzeb członków pismo „Solidarność Wiejska Ziemi Grójeckiej”. W intencji pomysłodawców miało ono być dalszym ciągiem „Biuletynu Informacyjnego Komitetu Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej”.

Bibliografia

• Zdzisław Szeląg, „Biuletyn Informacyjny Komitetu Samoobrony Chłopskiej Ziemi Grójeckiej”, [w:] Słownik wiedzy o Grójeckiem - zeszyt czwarty, Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza - oddział w Grójcu, 1996, s. 9–10 - na podstawie źródeł:
• J. Święcicki, Polskie periodyki poza cenzurą [Bibliografia]; „Kultura” [Paryż] 1980, nr 10, s. 60;
• T. Żochowski, Związki zawodowe rolników indywidualnych. Fakty, dokumenty, komentarze, Warszawa 1989, s. 346;
• Unabhängige. Periodika aus Polen 1976-1990. Bestandskatalog. Zusammengestellt und bearbeit von Angela Murche-Kikut [Wydanie 2 poprawione i uzupełnione], Bremen 1992, poz. 179. Tu rejestr numerów: 4 (7), 6 (9), 8 (11), 11 (14), 2 (16), 4 (18);
• Katalog czasopism niezależnych wydanych w latach 1976–1990 w zbiorach Archiwum Peerelu, [Warszawa] 1995, s. 15. Tu odnotowano numery: 1979: 11 (14), 1980: 4 (18);
• Instytut Literacki w Maisons-Laffitte, nr 7, 9, 13;
• Biblioteka Narodowa, nr 11 (14).